بنیان‌گذار تلگرام، پاول دوروف، با اتهام «کمک به فعالیت‌های تروریستی» از سوی روسیه روبه‌رو شده است. اقدامی که تنها دو روز پس از تأیید ادامه مذاکرات کرملین با تلگرام انجام شد و تنش میان این پیام‌رسان و دولت روسیه را وارد مرحله تازه‌ای کرد.

نکات کلیدی

• روسیه پاول دوروف را به کمک به فعالیت‌های تروریستی متهم کرد و او را در فهرست افراد تحت تعقیب بین‌المللی خود قرار داد.
  تنها دو روز پیش از این اقدام، کرملین اعلام کرده بود که همچنان با تلگرام در حال مذاکره است.
  توکن GRAM پس از انتشار خبر نزدیک به ۵ درصد ریزش کرد و روند نزولی چند هفته اخیر خود را ادامه داد.

روسیه بنیان‌گذار تلگرام را به حمایت از تروریسم متهم کرد

روسیه در ۲۹ ژوئیه علیه پاول دوروف، بنیان‌گذار تلگرام، به اتهام کمک به فعالیت‌های تروریستی اعلام جرم کرد و نام او را در فهرست افراد تحت تعقیب بین‌المللی خود قرار داد. این اقدام یکی از جدی‌ترین اقدامات حقوقی مسکو علیه مدیر میلیاردر تلگرام به شمار می‌رود.

این تصمیم در حالی اتخاذ شده که دولت‌های مختلف جهان فشار خود بر پلتفرم‌های فناوری را برای نظارت بر محتوا، رمزنگاری و جلوگیری از فعالیت‌های مجرمانه افزایش داده‌اند. همچنین این پرونده به مشکلات حقوقی دوروف در خارج از روسیه، از جمله تحقیقات جاری در فرانسه، افزوده است.

در این رابطه بخوانید‌ : ارز دیجیتال ایاس (eos) چیست؟ و چه کاربردی دارد؟

روسیه دقیقاً دوروف را به چه چیزی متهم کرده است؟

اتهام از سوی سرویس امنیت فدرال روسیه (FSB)، اصلی‌ترین نهاد اطلاعاتی این کشور، مطرح و صبح چهارشنبه از طریق رسانه‌های دولتی منتشر شد.

بر اساس ادعای FSB:

• تلگرام به سازمان‌های اطلاعاتی اوکراین اجازه داده از کانال‌ها، چت‌ها و ربات‌های این پیام‌رسان استفاده کنند.
  این ابزارها برای برنامه‌ریزی عملیات خرابکارانه، ترور و کلاهبرداری اینترنتی در داخل روسیه به کار رفته‌اند.
  این اقدامات به کشته شدن تعدادی از افراد، از جمله زنان و کودکان، منجر شده است.
  خسارت‌های واردشده میلیاردها دلار برآورد می‌شود.
  به دلیل مدیریت تلگرام، مسئولیت مستقیم این اقدامات متوجه پاول دوروف است.

FSB دوروف را بر اساس ماده ۲۰۵.۱ قانون کیفری روسیه که مربوط به «کمک به تروریسم» است، متهم کرده؛ جرمی که می‌تواند تا ۱۵ سال حبس در پی داشته باشد.

با این حال، یک نکته مهم وجود دارد: FSB تاکنون هیچ مدرکی برای اثبات این ادعاها ارائه نکرده و هیچ نهاد مستقلی خارج از روسیه نیز امکان راستی‌آزمایی این اتهامات را نداشته است.

تا زمان انتشار این خبر، نه پاول دوروف و نه تلگرام واکنشی به این اتهامات نشان نداده‌اند.

زمان‌بندی ماجرا مهم‌تر از خود اتهام است

اگر به دو روز قبل، یعنی ۲۷ ژوئیه (دوشنبه)، برگردیم، دیمیتری پسکوف، سخنگوی کرملین، تأیید کرده بود که روسیه همچنان در حال مذاکره با تلگرام برای بازگرداندن فعالیت کامل این پیام‌رسان در این کشور است.

او در عین حال گفته بود که تلگرام تمایل چندانی به همکاری نشان نمی‌دهد.

اما تنها ۴۸ ساعت بعد، روسیه علیه مالک همین پلتفرم اعلام جرم کرد.

بسیاری معتقدند این اقدام بیش از آنکه نشانه شکست مذاکرات باشد، نوعی ابزار فشار هم‌زمان با ادامه گفت‌وگوها است.

این پرونده ماه‌ها در حال شکل‌گیری بود. در ماه فوریه، دو رسانه نزدیک به کرملین گزارش داده بودند که دوروف تحت تحقیقات قرار دارد. موضوعی که خود او نیز تأیید کرده بود، هرچند هیچ نهاد رسمی آن زمان آن را اعلام نکرد.

اکنون، در ۲۹ ژوئیه، برای نخستین بار FSB به‌طور رسمی این اتهامات را مطرح کرده است.

همچنین بخوانید : الگوریتم اجماع اثبات سوزاندن چیست؟ و چگونه کار میکند؟

پاسخ قبلی دوروف همچنان پابرجاست

اظهارنظر دوروف در ماه فوریه همچنان موضع رسمی او محسوب می‌شود:

«مقام‌ها هر روز بهانه‌های تازه‌ای برای محدود کردن دسترسی شهروندان روسیه به تلگرام می‌تراشند تا حق حریم خصوصی و آزادی بیان را سرکوب کنند. این، نمایش غم‌انگیز حکومتی است که از مردم خودش می‌ترسد.»

طبق اعلام دوروف، حدود ۶۵ میلیون نفر در روسیه همچنان هر روز از تلگرام استفاده می‌کنند؛ با وجود تمام محدودیت‌ها و فیلترینگ‌ها.

دولت روسیه در مقابل تلاش می‌کند کاربران را به پیام‌رسان دولتی Max منتقل کند. سرویسی که منتقدان آن را ابزاری برای نظارت دولتی می‌دانند.

«فهرست افراد تحت تعقیب بین‌المللی» روسیه به معنای اعلان اینترپل نیست

بسیاری از رسانه‌ها این اقدام را معادل صدور اعلان قرمز اینترپل دانسته‌اند، اما این برداشت دقیق نیست.

اصطلاح «فهرست افراد تحت تعقیب بین‌المللی» صرفاً عنوانی است که روسیه به کار می‌برد و به معنای صدور اعلان رسمی اینترپل نیست.

طبق قوانین اینترپل:

• هر کشور باید به‌طور رسمی درخواست صدور اعلان ارائه کند.
  وکلای اینترپل درخواست را بررسی می‌کنند.
  حتی در صورت صدور اعلان، آن اعلان حکم بازداشت محسوب نمی‌شود.
• هر کشور مستقل تصمیم می‌گیرد که به آن عمل کند یا خیر.
  درخواست‌هایی که جنبه سیاسی داشته باشند رد می‌شوند.

روسیه پیش‌تر نیز در پرونده‌هایی مانند بیل براودر با مخالفت اینترپل روبه‌رو شده بود. زیرا این نهاد درخواست را سیاسی تشخیص داده بود.

همچنین موقعیت شخصی دوروف نیز اهمیت دارد. او دارای تابعیت فرانسه و امارات متحده عربی است و در دبی زندگی می‌کند؛ موضوعی که احتمال استرداد او را بسیار کاهش می‌دهد.

فرانسه نیز همچنان پرونده‌ای علیه دوروف دارد

مشکلات حقوقی دوروف تنها به روسیه محدود نمی‌شود.

سه هفته پیش از اعلام اتهام FSB، او بیش از شش ساعت در پاریس توسط مقامات فرانسوی مورد بازجویی قرار گرفت.

این چهارمین جلسه بازجویی او از زمان تشکیل پرونده در سال ۲۰۲۴ بود.

وکلای دوروف پس از پایان جلسه اعلام کردند:

«با گذشت نزدیک به دو سال از آغاز پرونده کیفری علیه پاول دوروف، هنوز هیچ مدرکی برای اثبات اتهامات ارائه نشده است.»

آن‌ها همچنین شکایت‌هایی را نزد دادگاه‌های فرانسه و اروپا ثبت کرده‌اند.

فرانسه در نوامبر ۲۰۲۵ محدودیت سفر دوروف را لغو کرده بود. بنابراین او اکنون به‌طور هم‌زمان با دو پرونده حقوقی در روسیه و فرانسه مواجه است.

روسیه
فرانسه
وضعیت: اعلام جرم در ۲۹ ژوئیه ۲۰۲۶
وضعیت: پرونده از سال ۲۰۲۴ همچنان باز است
اتهام: کمک به تروریسم
اتهام: فراهم کردن بستر فعالیت‌های مجرمانه در تلگرام
حداکثر مجازات: ۱۵ سال زندان
حداکثر مجازات: ۱۰ سال زندان و ۵۰۰ هزار یورو جریمه
وضعیت فعلی: خارج از کشور و تحت تعقیب
وضعیت فعلی: آزاد و مجاز به سفر
مدرک ارائه‌شده: هیچ
مدارک: مورد مناقشه وکلای دورو

منبع آمار: بیانیه FSB منتشرشده توسط RIA Novosti و اطلاعات دادستانی پاریس به نقل از AFP.

بازار واکنش محدودی نشان داد

تلگرام یک شرکت فعال در حوزه رمزارز نیست، اما دوروف اکنون یکی از چهره‌های اصلی پروژه رمزارزی GRAM محسوب می‌شود. بنابراین این خبر برای بازار نیز اهمیت داشت.

پس از تغییر برند TON به GRAM در ماه گذشته، ارتباط این توکن با دوروف پررنگ‌تر شده است.

در پی انتشار این خبر، قیمت GRAM حدود ۵ درصد کاهش یافت.

با این حال، در تصویر بزرگ‌تر، GRAM همچنان حدود ۸۳ درصد پایین‌تر از سقف قیمتی سال ۲۰۲۴ معامله می‌شود و طی یک ماه گذشته روندی نزولی داشته است. بنابراین افت اخیر تنها به تشدید همین روند منفی کمک کرد.

دوروف چهره اصلی پروژه عرضه کیف پول GRAM برای بیش از یک میلیارد کاربر تلگرام محسوب می‌شود. اگر او برای مدت طولانی درگیر پرونده‌های قضایی شود، این موضوع می‌تواند بر آینده کل پروژه نیز تأثیر بگذارد.

معامله‌گران باید چه مواردی را دنبال کنند؟

سه موضوع مشخص خواهد کرد که این پرونده تا چه اندازه جدی است:

• روسیه به‌طور رسمی از اینترپل درخواست صدور اعلان خواهد کرد و آیا اینترپل آن را می‌پذیرد؟
  مذاکرات میان روسیه و تلگرام ادامه پیدا می‌کند یا متوقف خواهد شد؟
  آیا مقامات فرانسوی برای پنجمین بار پاول دوروف را به بازجویی فرا خواهند خواند؟

جمع‌بندی

روسیه در حالی پاول دوروف را به کمک به تروریسم متهم کرده که تنها دو روز پیش از آن از ادامه مذاکرات با تلگرام خبر داده بود. موضوعی که شائبه استفاده از فشار حقوقی برای پیشبرد مذاکرات را تقویت کرده است. از سوی دیگر، دوروف همچنان با پرونده‌ای باز در فرانسه نیز مواجه است. اگرچه بازار واکنش شدیدی به این خبر نشان نداد، اما ادامه این پرونده‌ها می‌تواند بر آینده پروژه GRAM و برنامه‌های مرتبط با اکوسیستم تلگرام تأثیرگذار باشد.

ترجمه شده توسط مجله خبری نیپوتو