ترکیدن حباب هوش مصنوعی بانک‌های بزرگ آمریکا را به دردسر می‌اندازد؟

نکات کلیدی

• میزان مواجهه بزرگ‌ترین بانک‌های آمریکا با شرکت‌های فعال در توسعه زیرساخت‌های هوش مصنوعی به حدود یک تریلیون دلار رسیده است.
  انتشار اوراق بدهی برای پروژه‌های هوش مصنوعی تا ماه اکتبر به ۶۸۰ میلیارد دلار رسید؛ رقمی پنج برابر کل سال ۲۰۲۳.
  هوش مصنوعی در صدر تازه‌ترین نظرسنجی فدرال رزرو درباره ریسک‌های بازار قرار گرفته است. آیا بانک‌ها می‌توانند از پس پیامدهای رکود این صنعت برآیند؟

طبق گزارش فدرال رزرو مواجهه بزرگ‌ترین بانک‌های آمریکا با شرکت‌های مرتبط با توسعه زیرساخت‌های هوش مصنوعی (AI) به یک تریلیون دلار نزدیک شده و در معرض ریسک قرار دارند.

فدرال رزرو همچنان وضعیت نظام بانکی آمریکا را باثبات توصیف می‌کند و می‌گوید بانک‌ها از نسبت‌های سرمایه‌ای بالایی برخوردارند.

بااین‌حال، ۸۷ درصد از فعالان بازار که در نظرسنجی فدرال رزرو نیویورک شرکت کردند، هوش مصنوعی را یکی از ریسک‌های اصلی دانستند؛ رقمی که در بهار امسال ۵۰ درصد بود. اکنون پرسش این است: اگر رونق هوش مصنوعی فروکش کند، بانک‌ها تا چه اندازه توان تحمل زیان‌های احتمالی را دارند؟

در این رابطه بخوانید‌ : نحوه ایجاد درآمد غیرفعال ارز دیجیتال از طریق مسترنودها

بانک‌ها چگونه وارد رقابت ساخت دیتاسنترها شدند؟

برای پاسخ به این پرسش، ابتدا باید به نحوه تأمین مالی پروژه‌های توسعه زیرساخت هوش مصنوعی نگاه کرد.

طبق گزارش فدرال رزرو، حجم استقراض برای زیرساخت‌های پردازش پیشرفته تا ماه اکتبر امسال از ۶۸۰ میلیارد دلار عبور کرد. این رقم تقریباً پنج برابر ۱۳۰ میلیارد دلاری است که در مجموع سال ۲۰۲۳ تأمین شده بود.

میزان انتشار بدهی برای زیرساخت‌های پردازش پیشرفته از ۲۰۲۲ تا ۲۰۲۶. منبع: فدرال رزرو

شرکت‌های بزرگ فناوری همچنین از طریق قراردادهای اجاره و ضمانت‌نامه‌های مالی، از توسعه‌دهندگان کوچک‌تر و پرریسک‌تر حمایت می‌کنند. این تعهدات لزوماً بلافاصله در ترازنامه شرکت‌های بزرگ منعکس نمی‌شوند.

توسعه‌دهندگان دیتاسنترها از قراردادهای اجاره با غول‌های رایانش ابری برای تأمین پشتوانه مالی ساخت‌وساز استفاده می‌کنند. از سوی دیگر، تولیدکنندگان تراشه با تضمین ارزش فروش مجدد واحدهای پردازش گرافیکی (GPU)، خرید تراشه‌های خود را تسهیل می‌کنند.

به گفته فدرال رزرو، زمانی که شرکت‌های بزرگ فناوری علاوه بر این حمایت‌ها، در شرکت‌های توسعه‌دهنده نیز سهام‌دار می‌شوند، نوعی سازوکار «تأمین مالی چرخشی» شکل می‌گیرد.

حجم این تعهدات حتی سریع‌تر از بدهی شرکت‌های بزرگ فناوری افزایش یافته است. ارزش قراردادهای اجاره‌ای که هنوز آغاز نشده‌اند، از یک تریلیون دلار فراتر رفته و مجموع ضمانت‌نامه‌ها و تعهدات قراردادی نیز بیش از ۲ تریلیون دلار است.

فدرال رزرو به یک پیامد دوگانه در این ارتباطات مالی اشاره کرده است:

«از طریق این پیوندها، بزرگ‌ترین شرکت‌های فناوری ممکن است در صورت وقوع رکود در آینده، بخشی از زیان‌ها را جذب کنند و در نتیجه اثرات آن بر سایر بخش‌های نظام مالی کاهش یابد. بااین‌حال، این موضوع نشان می‌دهد میزان مواجهه اقتصادی این شرکت‌ها با چنین رکودی ممکن است به‌مراتب بیشتر از چیزی باشد که بدهی‌های ثبت‌شده در ترازنامه آن‌ها نشان می‌دهد.»

بزرگ‌ترین بانک‌های آمریکا نیز در همین شبکه مالی قرار دارند. میزان مواجهه آن‌ها با ریسک، شرکت‌های بزرگ فناوری، توسعه‌دهندگان دیتاسنترها و شرکت‌های خدمات عمومی را در بر می‌گیرد.

کند شدن رشد هوش مصنوعی چه پیامدی برای وام‌دهندگان دارد؟

اهمیت این پیوندهای مالی زمانی بیشتر می‌شود که هزینه‌کرد شرکت‌ها در حوزه هوش مصنوعی دیگر بازده مورد انتظار را ایجاد نکند.

فدرال رزرو هشدار داده که درآمد شرکت‌ها در صورت پایین‌تر بودن از انتظارات می‌تواند قیمت دارایی‌ها را کاهش دهد، شرایط اعطای اعتبار را سخت‌تر کند و شرکت‌ها را به عقب‌نشینی از سرمایه‌گذاری‌های جدید وادار سازد.

همچنین بخوانید : رله (Relay) چیست؟ انواع رله و کاربرد آنها

در ادامه، کند شدن فعالیت اقتصادی ممکن است شرکت‌های دارای بدهی سنگین را تحت فشار قرار دهد و میزان زیان ناشی از وام‌های معوق و بازپرداخت‌نشده در بانک‌ها را افزایش دهد.

پرریسک‌ترین بخش این معاملات نیز عمدتاً در اختیار صندوق‌های اوراق با بازده بالا، شرکت‌های بیمه عمر و ساختارهای تأمین مالی بدهی خصوصی قرار دارد.

سرمایه‌گذاران در اوایل ماه نوامبر نمونه‌ای از ابعاد ریسک بازار را تجربه کردند. زمانی که سهام آمریکا طی تنها یک ساعت، ۲ تریلیون دلار از ارزش خود را از دست داد.

شرکت‌کنندگان در نظرسنجی فدرال رزرو هشدار دادند که ارزش‌گذاری‌های بیش‌ازحد بالا و اتکای سنگین به تأمین مالی از طریق بدهی می‌تواند در صورت وقوع اصلاح شدید بازار، زیان‌ها را تشدید کند.

البته همه با این موضوع موافق نیستند. رائول پال (Raoul Pal)، سرمایه‌گذار حوزه اقتصاد کلان، نگرانی‌ها درباره بدهی شرکت‌های بزرگ فناوری را اغراق‌آمیز دانسته است.

در سناریویی که فدرال رزرو ترسیم کرده، زنجیره ریسک با افت غیرمنتظره درآمد شرکت‌ها آغاز می‌شود. به همین دلیل، عملکرد مالی شرکت‌های فناوری به آزمون بعدی بانک‌ها تبدیل شده است. آزمونی که مشخص خواهد کرد آیا نظام بانکی آمریکا می‌تواند در برابر پیامدهای احتمالی کاهش رونق هوش مصنوعی مقاومت کند یا خیر.

جمع‌بندی

مواجهه نزدیک به یک تریلیون دلاری بزرگ‌ترین بانک‌های آمریکا با شرکت‌های فعال در توسعه زیرساخت هوش مصنوعی، نشان می‌دهد رونق این صنعت به یکی از ریسک‌های مهم نظام مالی تبدیل شده است. رشد سریع انتشار بدهی، قراردادهای اجاره و ضمانت‌نامه‌های مالی، ارتباط میان غول‌های فناوری، توسعه‌دهندگان دیتاسنترها و بانک‌ها را عمیق‌تر کرده است. فدرال رزرو در عین تأکید بر سلامت نظام بانکی، هشدار داد افت درآمد شرکت‌های فناوری و کاهش سرمایه‌گذاری در هوش مصنوعی می‌تواند از مسیر کاهش ارزش دارایی‌ها و افزایش زیان وام‌ها به بانک‌ها سرایت کند. در نهایت، میزان تاب‌آوری بانک‌ها در برابر چنین سناریویی به این بستگی دارد که سودآوری سرمایه‌گذاری‌های عظیم هوش مصنوعی تا چه اندازه بتواند انتظارات بازار را برآورده کند.

ترجمه شده توسط مجله خبری نیپوتو