مطالعه‌ای از بانک تسویه‌های بین‌المللی (BIS) نشان می‌دهد برخی معیارهای رایج در بازار کریپتو می‌توانند فعالیت اقتصادی واقعی را به‌درستی منعکس نکنند. چالشی که در مورد بیت کوین، اتریوم و استیبل‌کوین‌ها نیز وجود دارد.

پژوهشگران بانک تسویه‌های بین‌المللی (BIS) دریافتند که برآورد ارزش انتقال‌های آنچین بیت‌کوین، بسته به روش مورد استفاده برای اندازه‌گیری تراکنش‌ها، می‌تواند تا ۶ برابر متفاوت باشد.

این یافته مربوط به ارزش انتقال‌های بیت‌کوین روی بلاکچین است و به حجم معاملات بیت‌کوین در صرافی‌های رمزارزی ارتباطی ندارد. اختلاف شش‌برابری مورد اشاره، عمدتاً ناشی از تفاوت در روش‌های اندازه‌گیری است. از جمله اینکه خروجی‌های باقی‌مانده به‌عنوان «پول خرد» (Change) و سایر انتقال‌های برگشتی به فرستنده چگونه محاسبه شوند.

در این رابطه بخوانید‌ : ارز دیجیتال ترون چیست؟ و چه کاربردی دارد؟

چرا اندازه‌گیری تراکنش‌های بیت کوین دشوار است؟

ریشه این اختلاف تا حد زیادی به ساختار تراکنش‌های بیت‌کوین بازمی‌گردد. زمانی که کاربران بیت‌کوین خرج می‌کنند، بخشی از موجودی خرج‌نشده معمولاً به‌عنوان باقی‌مانده تراکنش (Change) دوباره به خود فرستنده بازگردانده می‌شود.

این مبلغ می‌تواند به‌عنوان یک خروجی جداگانه در تراکنش ثبت شود، در حالی که در واقع انتقالی به یک شخص یا طرف معامله دیگر انجام نشده است.

تفکیک سوابق بلاکچین بررسی‌شده در مطالعه BIS — منبع: BIS

پژوهشگران در این گزارش نوشتند:

«معیارهایی مانند حجم تراکنش‌ها، ارزش بازار و ارزش کل قفل‌شده (TVL) اغلب دقتی را القا می‌کنند که با ماهیت داده‌های زیربنایی آن‌ها سازگار نیست.»

اختلاف در اندازه‌گیری ارزش بازار بیت کوین

مشکل اندازه‌گیری تنها به ارزش انتقال‌های آنچین محدود نمی‌شود و ارزش بازار بیت‌کوین را نیز در بر می‌گیرد.

پژوهشگران دریافتند که معیار متداول ارزش بازار بیت‌کوین در برخی مقاطع تا ۴ برابر بیشتر از ارزش بازار تحقق‌یافته (Realized Capitalization) بوده است.

در ارزش بازار تحقق‌یافته، هر واحد بیت‌کوین بر اساس قیمتی ارزش‌گذاری می‌شود که آخرین بار در آن قیمت جابه‌جا شده است.

این مطالعه بر اساس بررسی ۱۰۰ میلیارد رکورد بلاکچینی در شبکه‌های بیت‌کوین، اتریوم و ترون انجام شده و نشان می‌دهد چالش‌های مشابه اندازه‌گیری در بخش‌های مختلف اکوسیستم کریپتو نیز وجود دارد.

اتریوم و استیبل‌کوین‌ها چالش‌های بیشتری ایجاد می‌کنند

اتریوم به دلیل گسترش قراردادهای هوشمند، چالش متفاوتی برای اندازه‌گیری فعالیت‌های آنچین ایجاد می‌کند.

از حدود ۶۷.۵ میلیون قرارداد فعال که در این مطالعه بررسی شدند، حدود ۵۴ میلیون قرارداد را نمی‌توان با استفاده از دسته‌بندی‌های مورد استفاده در این پژوهش طبقه‌بندی کرد.

همچنین بخوانید : میم فای (MemeFi) چیست؟

تفسیر فعالیت استیبل‌کوین‌ها نیز چالش دیگری ایجاد می‌کند. زیرا یک دارایی مشابه می‌تواند در بلاکچین‌های مختلف کاربردهای متفاوتی داشته باشد.

برای مثال، USDT روی اتریوم ارتباط بیشتری با فعالیت‌های حوزه DeFi داشت، در حالی که USDT روی ترون بیشتر با کاربردهای مشابه پرداخت و ذخیره ارزش مرتبط بود.

این تفاوت در مورد دارایی‌هایی که در قراردادهای هوشمند نگهداری می‌شوند، حتی چشمگیرتر بود. سهم USDT نگهداری‌شده توسط قراردادهای هوشمند در اتریوم در سال ۲۰۲۲ از ۲۰ درصد فراتر رفت، در حالی که این میزان در ترون حدود ۱ درصد بود.

پژوهشگران با توجه به تفاوت کاربردها اعلام کردند که تجمیع فعالیت‌های USDT در بلاکچین‌های مختلف می‌تواند انواع متفاوت فعالیت اقتصادی را با یکدیگر ترکیب کند و در نتیجه، تصویر دقیقی از نحوه استفاده واقعی از استیبل‌کوین‌ها ارائه ندهد.

BIS: شاخص‌های آنچین را نباید معیار مستقیم فعالیت اقتصادی دانست

پژوهشگران BIS در پایان به این نتیجه رسیدند که شاخص‌های آنچین باید بیشتر به‌عنوان «برآوردهای تقریبی و پرنوسان» در نظر گرفته شوند، نه معیارهایی مستقیم برای سنجش فعالیت اقتصادی.

به بیان دیگر، صرف مشاهده حجم بالای تراکنش‌ها روی یک بلاکچین لزوماً به معنای وجود همان میزان فعالیت اقتصادی واقعی نیست. زیرا بخشی از این حجم می‌تواند ناشی از ساختار تراکنش‌ها، فعالیت ربات‌ها، قراردادهای هوشمند، انتقال‌های داخلی و سایر عوامل باشد.

ویزا چگونه داده‌های استیبل‌کوین را برای سنجش فعالیت اقتصادی فیلتر می‌کند؟

برخی ارائه‌دهندگان داده و خدمات تحلیلی از قبل میان فعالیت خام بلاکچین و معیارهای تعدیل‌شده‌ای که هدفشان نمایش بهتر فعالیت اقتصادی واقعی است، تفاوت قائل می‌شوند.

داشبورد Onchain Analytics شرکت ویزا که داده‌های آن توسط Allium Labs تأمین می‌شود، هم حجم کل تراکنش‌های استیبل‌کوین و هم حجم تعدیل‌شده را نمایش می‌دهد.

ویزا می‌گوید روش تعدیل‌شده این شرکت با هدف حذف برخی عوامل ایجادکننده اختلال در داده‌ها طراحی شده است؛ عواملی مانند:

•  معاملات با فرکانس بالا (High-Frequency Trading)
  فعالیت ربات‌ها
  مسیریابی انتقال‌ها از طریق بریج‌ها
  عملیات داخلی صرافی‌ها

این داشبورد در حال حاضر نشان می‌دهد که حجم کل تراکنش‌های استیبل‌کوین در شبکه‌های تحت پوشش آن طی ۳۰ روز گذشته به ۶.۴ تریلیون دلار رسیده است. در حالی که حجم تعدیل‌شده در همین بازه ۳۱۳.۱ میلیارد دلار بوده است.

حجم تراکنش‌های استیبل‌کوین — منبع: Visa Onchain Analytics

جمع‌بندی

مطالعه BIS نشان می‌دهد اعداد مربوط به فعالیت‌های آنچین همیشه معادل ارزش واقعی فعالیت اقتصادی نیستند. در مورد بیت کوین، بسته به روش اندازه‌گیری تراکنش‌ها، برآورد ارزش انتقال‌های آنچین می‌تواند تا ۶ برابر تفاوت داشته باشد. ساختار تراکنش‌های بیت‌کوین، از جمله بازگشت باقی‌مانده به فرستنده، یکی از دلایل اصلی این اختلاف است.

این چالش در اتریوم و استیبل‌کوین‌ها نیز وجود دارد و تفاوت کاربرد USDT روی اتریوم و ترون نمونه‌ای از آن است. در نتیجه، BIS تأکید می‌کند که شاخص‌های آنچین بهتر است به‌عنوان برآوردهای تقریبی و نه اندازه‌گیری مستقیم فعالیت اقتصادی مورد استفاده قرار گیرند. در همین راستا، برخی شرکت‌ها مانند ویزا نیز از داده‌های تعدیل‌شده برای حذف بخشی از فعالیت‌هایی استفاده می‌کنند که ممکن است حجم واقعی فعالیت اقتصادی را بیش از حد نشان دهند.

ترجمه شده توسط مجله خبری نیپوتو